فهرست مطالب — حریم خصوصی عکس در سیما
ما در تیم سیما بارها این سؤال را از کاربران شنیدهایم که «حریم خصوصی عکس در سیما دقیقاً چطور مدیریت میشود؟» طی ۱۸ ماه گذشته روی بیش از ۴۲۰ هزار درخواست تولید تصویر، پایپلاین پردازش را بازطراحی کردیم و متوجه شدیم که کاربران ایرانی بهطور خاص به سه چیز اهمیت میدهند: حذف متادیتا، پاکسازی خودکار و انتخاب سرور امن. تجربهی ما نشان میدهد وقتی این سه لایه شفاف توضیح داده شوند، اعتماد کاربر تا ۳ برابر افزایش پیدا میکند.
در این راهنما دقیقاً همان چیزی را برایتان باز میکنیم که تیم مهندسی ما در پشت صحنه اجرا میکند: از لحظهای که انگشتتان دکمه «آپلود» را میزند تا زمانی که فایل شما بهطور کامل از سرورها حذف میشود. همچنین توضیح میدهیم چرا در نسخه v1.194 پایپلاین را بازنویسی کردیم و چه تغییری در سرعت و امنیت ایجاد شد. در نهایت با یک چکلیست ساده میتوانید بررسی کنید که آیا اپ فعلیتان همان استاندارد را رعایت میکند یا نه.
چرا حریم خصوصی عکس در سیما اهمیت دارد؟
در ایران، اپلیکیشنهای تصویری معمولاً چند کار همزمان انجام میدهند: پردازش چهره، ساخت آواتار و گاهی بازسازی عکسهای خانوادگی قدیمی. در واقع، بهطور کلی وقتی یک کاربر عکس عزیزانش را در اپ آپلود میکند، انتظار دارد آن فایل جای دیگری منتشر نشود. ما این انتظار را جدی میگیریم؛ بههمین دلیل از نسخه v1.68 به بعد، هر عکس ورودی درون یک محیط ایزوله پردازش میشود و هیچ اپراتور انسانی به تصاویر کاربران دسترسی مستقیم ندارد.
همچنین باید بدانید که حساسیت داده در کشور ما با اروپا فرق دارد. برای مثال، بسیاری از کاربران عکسهای خانوادگی شامل خواهر یا مادر را میفرستند و لازم است ضمانتی وجود داشته باشد که این تصاویر در گالری عمومیهیچ سرویس ابری قرار نگیرند. بنابراین ما یک لایه اضافی به نام «private-only bucket» طراحی کردیم که در آن هیچ index عمومیوجود ندارد و URL تصویر ۲۴ ساعت بعد از تولید بهطور کامل باطل میشود.
مسیر عکس شما از آپلود تا پردازش
در ابتدا وقتی روی دکمه «انتخاب عکس» در اپ میزنید، فایل شما ابتدا در سمت کلاینت فشردهسازی میشود. همچنین، بهطور مشخص روی دستگاههایی مثل Redmi 9A و Galaxy A03 که RAM کمتر از ۳GB دارند، پیشپردازش سبکتری اجرا میکنیم تا مصرف حافظه پایین بماند. سپس فایل از طریق کانال HTTPS با پروتکل TLS 1.3 به سرور سیما فرستاده میشود.
پایپلاین input_image_preprocess چه کاری میکند؟
در واقع این پایپلاین که در نسخه v1.139 معرفی شد، سه کار انجام میدهد: (۱) decode ایمن فایل بدون اجرای هیچ payload احتمالی، (۲) resize به وضوح مطلوب بر اساس فیلتر انتخابی (مثلاً ۱۰۲۴×۱۰۲۴ برای فیلتر «پرتره لینکدین»)، و (۳) حذف کامل بلوکهای EXIF. بنابراین حتی اگر تصویر اصلی شما شامل مختصات GPS باشد، این اطلاعات پیش از رسیدن به مدل هوش مصنوعی بهطور کامل پاک میشود.
حذف خودکار ۲۴ساعته و چرخه پاکسازی داده
بحث حریم خصوصی عکس در سیما وقتی معنی واقعی پیدا میکند که فایل شما در چرخهی زمانی مشخص از دسترسی خارج شود. برای همین منظور یک cron داخلی هر ۶۰ دقیقه bucket ذخیرهسازی موقت را اسکن میکند و هر شیء که بیش از ۲۴ ساعت از تولیدش گذشته باشد، بهطور فیزیکی از دیسک حذف میشود. بهعلاوه، در نتیجه پس از یک روز، دیگر هیچ نسخهای از عکس ورودی یا خروجی شما روی سرور باقی نمیماند.
هفتهی اول رمضان یک کاربر تیکت نوشت که «چرا نمیتوانم عکس دیروز را دوباره دانلود کنم؟» جواب ما دقیقاً همین سیاست بود: امکان بازیابیعکسهای قدیمیرا عمداً حذف کردهایم چون امنیت شما مهمتر از راحتی دانلود مجدد است. البته اگر عکس را در گالری دستگاه ذخیره کرده باشید، همیشه در دستگاه خودتان در دسترس خواهد بود. همچنین در نسخه v1.169 یک پیغام یادآوری اضافه کردیم که پیش از ۲۴ ساعت به کاربر هشدار دانلود بدهد.
حذف EXIF و متادیتای عکس در سیما
متادیتای EXIF شامل چیزهایی مثل مدل دوربین، تاریخ عکسبرداری و مختصات دقیق GPS است. برای مثال، یک عکس گرفتهشده با گوشی جدید سامسونگ میتواند نشان دهد شما در چه ساعتی و در چه محلهای بودهاید. در ضمن، در ضمن اپلیکیشنهای خارجی گاهی این متادیتا را حفظ میکنند تا برای تحلیل رفتار کاربر یا حتی تبلیغات مکانمحور از آن استفاده کنند.
در مقابل، سیما پیش از هر پردازش، بلوک EXIF را کاملاً پاک میکند. بهعلاوه اگر تصویر شما شامل PNG با chunkهای اضافی باشد، این chunkها نیز حذف میشوند. در نتیجه چیزی که به مدل هوش مصنوعی میرسد فقط پیکسلهای خام است، بدون هیچ اثری از هویت دیجیتال شما. برای اطلاعات فنی بیشتر میتوانید مقاله حفظ چهره در سیما را هم بخوانید.
مکانیزم retry آروان بدون افشای عکس شما
سیما برای پایداری بالا از CDN آروان استفاده میکند. در نتیجه، در حالت عادی، درخواست شما مستقیم به یک worker میرسد و پاسخ در چند ثانیه برمیگردد. اما گاهی به دلایل مختلف (مثل PROVIDER_BILLING_EXHAUSTED یا موقتاً MODERATION_BLOCKED)، اولین درخواست شکست میخورد. در چنین حالتی مکانیزم retry بهطور خودکار درخواست را روی provider دیگری اجرا میکند، بدون اینکه کاربر مجبور به آپلود دوباره عکس شود.
نکته مهم اینجاست که در هیچ مرحله از retry، فایل شما در لاگهای داخلی ذخیره نمیشود. تنها هش SHA-256 برای تشخیص تکراری بودن درخواست ثبت میگردد. بنابراین اگر پیام «موجودی الماس شما کافی نیست» را دیدید و پس از شارژ دوباره تلاش کردید، سیستم بهطور امن ادامهی کار را انجام میدهد. همچنین از نسخه v1.196.1 اگر سه بار پیاپی shot fail شود، بازپرداخت الماس بهطور خودکار روی کیفپول شما برمیگردد.
حریم خصوصی در سیما در برابر رقبا
بسیاری از سرویسهای خارجی، عکسهای تولیدشده را بهطور پیشفرض در یک گالری عمومینمایش میدهند. برای مثال در پلتفرم MidJourney (که در بستر Discord کار میکند)، پیشفرض این است که خروجی شما توسط سایر کاربران هم قابل مشاهده باشد، مگر اینکه اشتراک ویژه بخرید. در مقابل، ما در سیما هیچ گالری عمومینداریم و هیچ خروجی بهطور اتوماتیک به اشتراک گذاشته نمیشود.
در واقع همین موضوع باعث شده بسیاری از کاربران حرفهای که پروفایل بازاریابییا HR دارند، سیما را برای عکس شغلی انتخاب کنند. همچنین از نسخه v1.194 قابلیت «حالت مهمان» را اضافه کردیم که در آن حتی نیازی به ثبت شماره تلفن هم نیست و میتوانید یک عکس تست بسازید بدون اینکه اطلاعات هویتیتان ذخیره شود. برای مقایسهی کاربردی میتوانید نگاهی هم به ویژگیهای کامل سیما در سایت اصلی بیندازید.
نکات کاربری برای حفظ حریم خصوصی بیشتر
در ابتدا توصیه میکنیم پیش از آپلود، خودتان یک نگاه سریع به عکس بیندازید و مطمئن شوید افراد یا اسناد حساس در پسزمینه نیستند. سپس در تنظیمات اپ بخش «حریم خصوصی» را باز کنید و بررسی کنید که گزینه «ذخیره خودکار در گالری اپ» فعال باشد؛ این کار باعث میشود پس از حذف خودکار ۲۴ ساعته سرور، همچنان یک نسخهی محلی روی گوشی داشته باشید.
بهعلاوه اگر میخواهید عکس تولیدشده را با دوستان به اشتراک بگذارید، از قابلیت «share link» دروناپلیکیشنی استفاده کنید که لینک آن پس از ۷۲ ساعت بهطور خودکار منقضی میشود. در ضمن اگر با کیفپول الماس مشکلی دیدید، مقاله عیبیابیپرداخت با درگاه زیبال یک راهنمای کامل برای شماست. همچنین اگر میخواهید امتیاز رایگان بگیرید، دعوت دوستان و بونس الماس یک راه بینظیر و طلایی است.
در نهایت اگر روی سبکهای هنری هم علاقهمندید، مقاله پرتره زغالی برای قاب دیواری را امتحان کنید که با همین سیاست حفاظتی داده کار میکند و خروجی آن هرگز در فیدی عمومیدیده نخواهد شد.
سوالات متداول دربارهی حریم خصوصی عکس در سیما
در ادامه به رایجترین سؤالات کاربران دربارهی حریم خصوصی عکس در سیما پاسخ دادهایم؛ اگر سؤال شما اینجا نبود، به پشتیبانی دروناپلیکیشنی پیام بدهید تا تیم ما مستقیم بررسی کند.
آیا عکس من پس از پردازش روی سرور میماند؟
خیر. هم فایل ورودی و هم خروجی نهایتاً پس از ۲۴ ساعت از bucket ذخیرهسازی حذف میشوند و هیچ نسخهای در سرور باقی نمیماند.
آیا کارمندان سیما به عکسهای من دسترسی دارند؟
خیر. پردازش کاملاً در محیط ایزوله انجام میشود و لاگها فقط شامل هش SHA-256 هستند، نه محتوای تصویر یا چهره.
آیا EXIF و مختصات GPS من فرستاده میشود؟
هر بلوک EXIF از جمله GPS، مدل دوربین و تاریخ در همان مرحله input_image_preprocess حذف میشود؛ به مدل هوش مصنوعی فقط پیکسل خام میرسد.
اگر خطای PROVIDER_BILLING_EXHAUSTED گرفتم، عکسم افشا میشود؟
خیر. مکانیزم retry فقط درخواست را روی provider دیگری منتقل میکند و در هیچ لاگ عمومی، محتوای تصویر ذخیره نمیگردد.
چطور مطمئن شوم لینک share من پس از مدتی منقضی میشود؟
هر لینک share دروناپلیکیشنی پس از ۷۲ ساعت بهطور خودکار باطل میشود؛ میتوانید تاریخ انقضا را در پنل اشتراکگذاری اپ ببینید.
